Zamiast się martwić, lepiej zrozumieć
Skoro nietrzymanie moczu dotyka co czwartą kobietę oraz może się zdarzyć w każdym wieku, można by pomyśleć, że powinno się o tym uczyć w szkole. Gdyby nawet tak było, to większość z nas była chyba wtedy nieobecna! W każdym razie przypominamy, jak pracuje pęcherz i układ moczowy oraz dlaczego nie zawsze działa on tak, jak powinien.
Jak działa układ moczowy
Zadaniem nerek jest odfiltrowywanie niepotrzebnych substancji z krwi i kierowanie ich do pęcherza — mięsistego zbiornika, który po rozciągnięciu może mieć pojemność 500 ml. Przy napełnieniu go do połowy nerwy przekazują do mózgu sygnał, że nadszedł czas na oddanie moczu. Mocz spływa cewką moczową, którą zamykają dwa mięśnie zwieracza. Gdy pęcherz jest pełny, wewnętrzny zwieracz otwiera się. Zwieracz zewnętrzny możemy natomiast świadomie utrzymywać w stanie zamknięcia, zachowując kontrolę nad procesem oddawania moczu. Pod pęcherzem i wokół cewki moczowej znajdują się mięśnie dna miednicy, kontrolujące ich prawidłową pracę. W pewnym momencie swojego życia co czwarta kobieta i co ósmy mężczyzna doświadczają zaburzeń tego procesu.
Jakie są więc główne przyczyny nietrzymania moczu?
Czy masz może osłabione mięśnie dna miednicy?
W większości przypadków nietrzymanie moczu spowodowane jest osłabieniem mięśni dna miednicy, które utrzymują cewkę moczową w zamknięciu. Gdy stracą one swą elastyczność, codzienne czynności, takie jak śmiech, kaszel, podnoszenie przedmiotów czy bieganie, mogą powodować wyciek. Można je jednak wzmocnić na nowo — przydatne informacje o ćwiczeniach na mięśnie dna miednicy znajdziesz w strefie ćwiczeń.
Głównymi przyczynami nietrzymania moczu szczególnie u kobiet są zmiany, jakie zachodzą w czasie ciąży, narodzin dziecka i menopauzy (aby poznać przyczyny nietrzymania moczu u mężczyzn, odwiedź sekcję TENA: mężczyźni).
Czy jesteś matką?
Macierzyństwo daje wiele radości (mimo początkowo nieprzespanych nocy…), ale ciąża i urodzenie dziecka powodują różnego rodzaju zmiany hormonalne i fizyczne. Dlatego też nietrzymanie moczu jest bardzo częstym efektem ubocznym ciąży lub porodu. Kombinacja zmian hormonalnych, nacisk macicy na pęcherz i wysiłek, jakim jest sam poród, mogą ograniczyć skuteczność działania mięśni miednicy.
Nietrzymanie moczu może wystąpić w trakcie ciąży lub wkrótce po niej. U kobiet, które doświadczają nietrzymania moczu w czasie ciąży, często jest to przypadłość przejściowa. Wielu kobietom wyraźnie pomogły ćwiczenia mięśni dna macicy, które znajdziesz w strefie ćwiczeń.
Czy przechodziłaś menopauzę?
Menopauza przynosi ze sobą inne przemiany fizyczne i hormonalne. W szczególności, w mięśniach brzucha zmniejsza się poziom estrogenu. Może to powodować zmianę położenia pęcherza, zmniejszając skuteczność mięśni, które utrzymują go w zamknięciu.
Czy masz nadwagę?
Nadwaga również może powodować dodatkowy nacisk na mięśnie brzucha i miednicy, prowadząc do nietrzymania moczu.
Schorzenia
Do innych przyczyn nietrzymania moczu należą niektóre schorzenia, takie jak udar, demencja lub cukrzyca. Często powodem jest uszkodzenie lub zaburzenie w obrębie kanałów nerwowych, które uniemożliwia przekazywanie odpowiednich sygnałów między mózgiem a pęcherzem lub — w przypadku demencji — nieodbieranie tych sygnałów. Może to prowadzić albo do nadczynności pęcherza (częste, powtarzające się chodzenie za potrzebą) lub niedoczynności pęcherza (nieskuteczne opróżnianie pęcherza, prowadzące do wyciekania moczu).
Uszkodzenia neurologiczne
Choroby Parkinsona i Alzheimera, rozszczep kręgosłupa, stwardnienie rozsiane lub urazy mózgu również mogą wpływać na sposób komunikowania się mózgu i pęcherza, powodując niezdolność do kontrolowania pęcherza lub do jego całkowitego opróżniania.
Czy zażywasz leki przepisane na inne schorzenia?
Inkontynencja może być efektem ubocznym działania pewnych leków. Niektóre lekarstwa mają własności moczopędne, powodując, że zażywająca je osoba częściej odczuwa potrzebę oddania moczu. Jeżeli ostatnio zaczęłaś lub zmieniłaś kurację i zbiega się to z utratą kontroli nad oddawaniem moczu, warto ustalić z lekarzem, czy nie to właśnie jest przyczyną nietrzymania moczu. Czasem leki na inne schorzenia można zmienić lub zmniejszyć ich dawkowanie bez obniżania skuteczności.
Czy regularnie miewasz infekcje dróg moczowych?
Zakażenia dróg moczowych mogą prowadzić do nadwrażliwości pęcherza. Pęcherz błędnie wysyła wtedy ciału naglące sygnały o konieczności szybkiego opróżnienia go nawet wtedy, gdy nie jest jeszcze całkiem pełen.
Jeżeli masz jeszcze jakieś inne pytania w sprawie przyczyn nietrzymania moczu, powinnaś poradzić się swojego lekarza.