Zabiegi ginekologiczne przyczyną nietrzymania moczu?

Histerektomia, czyli usunięcie macicy przeprowadzone w wyniku określonych zmian chorobowych tego organu, uznawana jest za zabieg bezpieczny. Jednak podobnie jak w przypadku innych ingerencji chirurgicznych, tak i tu mogą pojawić się powikłania. Jednym z nich może być nietrzymanie moczu.

Na czym polega histerektomia?

Histerektomia to inaczej zabieg usunięcia macicy. Obecnie jest to jeden z najczęściej wykonywanych zabiegów ginekologicznych. W zależności od wskazań, wraz z macicą mogą być także usunięte przydatki (czyli jajniki oraz jajowody). Operacja może być wykonana metodami chirurgii klasycznej lub laparoskopowej.

Wskazania do wykonania histerektomii obejmują m.in.:

  • nowotwory żeńskiego układu rozrodczego;
  • mięśniaki macicy;
  • ciężką postać endometriozy;
  • różne postacie obniżenia i wypadania narządów rodnych;
  • krwotoki poporodowe spowodowane brakiem obkurczenia się (atonią) macicy po porodzie.

Powikłania histerektomii

Planowa histerektomia jest uważana za zabieg bezpieczny, jednak podobnie jak w przypadku innych zabiegów chirurgicznych mogą po niej wystąpić określone komplikacje. Należą do nich m.in. powikłania związane ze znieczuleniem ogólnym, nadmierne krwawienie podczas operacji, uszkodzenie elementów układu moczowego (pęcherza moczowego lub cewki moczowej), uszkodzenie jelit, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa, zakażenie okolicy operowanej.

Jeśli wraz z macicą usuwane są przydatki, oznacza to wystąpienie chirurgicznej menopauzy, czyli objawów typowych dla przekwitania, które pojawiają się po usunięciu jajników i są związane z niedoborem żeńskich hormonów płciowych.

Jednym z powikłań tego rodzaju operacji może być nietrzymanie moczu, które rok po zabiegu pojawia się w 9% przypadków kobiet poddanych histerektomii (źródło: mp.pl, medscape.com).

Nietrzymanie moczu po histerektomii – przyczyny i leczenie

Nietrzymanie moczu polega na mimowolnym oddawaniu moczu prowadzącym do częściowego lub całkowitego opróżnienia pęcherza moczowego. Wystąpienie objawów nietrzymania moczu u kobiety po przebytej histerektomii może mieć różną przyczynę. W razie zauważenia niepokojących objawów należy zgłosić się do lekarza ginekologa.

Do mechanizmów prowadzących do nietrzymania moczu w tych przypadkach należą:

  • naruszenie struktury mięśni dna miednicy podczas operacji, a co za tym idzie – pogorszenie funkcji zwieracza cewki moczowej. W takiej sytuacji najczęściej mamy do czynienia z tzw. wysiłkowym nietrzymaniem moczu. Jest ono spowodowane naruszeniem mięśni dna miednicy, które nie zaciskają prawidłowo cewki moczowej, czego konsekwencją jest niekontrolowany wypływ moczu. Do takich sytuacji dochodzi najczęściej, gdy wzrasta ciśnienie w jamie brzusznej – tzn. podczas kichania, śmiechu, kaszlu, zmiany pozycji ciała z leżącej na siedzącą.
  • przejściową nadreaktywność zwieracza pęcherza moczowego po operacji – w tym przypadku mamy do czynienia z nietrzymaniem moczu z naglącymi parciami. Kobiety dotknięte tą nieprawidłowością najczęściej zgłaszają nagłą, silną potrzebę oddania moczu, której nie mogą kontrolować, przez co dochodzi do wypływu moczu. Niestety zdarza się, że takie epizody mają miejsce nie tylko w dzień, ale również w nocy.
  • wytworzenie pooperacyjnej przetoki pomiędzy cewką moczową lub pęcherzem moczowym a pochwą – przez co mocz „przecieka” do pochwy.

Nietrzymanie moczu negatywnie wpływa na jakość życia, jest przyczyną stresu, zawstydzenia i obniżenia pewności siebie – jest chorobą, która wymaga specjalistycznego leczenia. Każde z wymienionych powikłań wymaga odmiennego podejścia diagnostycznego i leczniczego. W oczekiwaniu na efekty leczenia niezwykle pomocne dla kobiet po zabiegach ginekologicznych mogą być pieluchy dla dorosłych lub majtki chłonne. Wśród metod terapeutycznych można wyróżnić między innymi ćwiczenia Kegla (mające na celu wzmocnienie mięśni dna miednicy i poprawę kontroli ich funkcjonowania), leczenie farmakologiczne oraz metody operacyjne (obligatoryjne m.in. w przypadkach przetok pooperacyjnych).